Prostata, czyli gruczoł krokowy, z wiekiem może stać się przyczyną różnych nieprzyjemnych dolegliwości. Mogą to być problemy z oddawaniem moczu, zaburzenia erekcji czy ból. Co więcej, rak prostaty jest najczęściej występującym nowotworem wśród mężczyzn w Polsce – i nie tylko. Warto więc dowiedzieć się, jak badać prostatę.
Profilaktyczne badania prostaty – niezbędne po 40. roku życia
Zaleca się, aby każdy mężczyzna po 40. roku życia przynajmniej raz na dwa lata wykonywał profilaktyczne badania prostaty. Mężczyźni, którzy skończyli 50 lat, takie badania powinni wykonywać raz w roku. Jeśli u mężczyzny w rodzinie występowały przypadki raka prostaty, badania takie warto wykonywać również w młodszym wieku, z uwagi na podwyższone ryzyko zachorowania.
Niestety, wielu mężczyzn rezygnuje z tego typu diagnostyki. Należy mieć świadomość, że wczesne wykrycie choroby w istotny sposób zwiększa szanse na wyleczenie. Jest to także sposób na wykrycie innych problemów z gruczołem krokowym, jak stan zapalny czy przerost, które z czasem mogą przynieść wiele nieprzyjemnych objawów. Z tego powodu regularne badania są tak istotne.
Kiedy warto udać się do urologa i wykonać badanie prostaty?
Podstawą diagnostyki są badania krwi, a także badania wykonywane przez urologa w trakcie wizyty. Warto regularnie odwiedzać tego specjalistę – nie tylko wtedy, kiedy u mężczyzny pojawiają się nieprzyjemne objawy. Z pewnością jednak konsultacja będzie niezbędna w sytuacji, kiedy wystąpią problemy z oddawaniem moczu (częstomocz, ból w trakcie oddawania moczu) czy ból w dolnej części pleców oraz w okolicy miednicy i ud. Objawem problemów z prostatą mogą być także zaburzenia erekcji i ból w trakcie ejakulacji.
Jak badać prostatę?
Istnieje wiele sposobów na to, jak badać prostatę. Podstawą profilaktyki są regularne wizyty u urologa, a także – jeśli lekarz uzna to za potrzebne – badania krwi. W przypadku wykrycia nieprawidłowości diagnostyka prostaty zostaje rozszerzona.
Badanie per rectum
Pierwszą metodą diagnostyczną w przypadku prostaty jest wykonywane przez urologa badanie per rectum, czyli badanie palcem przez odbyt. Jest to rutynowe badanie, w trakcie którego lekarz może zdiagnozować liczne nieprawidłowości. Urolog ocenia między innymi rozmiary gruczołu krokowego, dzięki czemu może zdiagnozować jej przerost. Badanie to trwa od kilku do kilkunastu sekund.
Badanie PSA
W przypadku stwierdzenia przez lekarza nieprawidłowości, zlecane jest badanie PSA. Jest to badanie krwi, pozwalające na sprawdzenie poziomu enzymu PSA, który produkowany jest wyłącznie przez gruczoł krokowy. Co ważne, poziom enzymu wzrasta wraz z wiekiem, jednak jego ilość we krwi nie powinna przekroczyć 10 ng/ml. Zbyt wysoki poziom PSA, szczególnie jeśli pacjent ma ponad 50 lat i występują u niego niepokojące objawy, jest wskazaniem do dalszej diagnostyki – na przykład do wykonania biopsji fuzyjnej prostaty.
Biopsja fuzyjna prostaty
Jedną z najnowocześniejszych metod diagnostyki gruczołu krokowego jest biopsja fuzyjna prostaty. Jeśli wcześniejsze badania wskazują na problemy z prostatą, taka metoda diagnostyczna może pozwolić na potwierdzenie lub wykluczenie obecności komórek nowotworowych. W trakcie badania, przy wykorzystaniu specjalnej igły biopsyjnej, lekarz pobiera wycinki z gruczołu krokowego, wykorzystując obraz uzyskany na podstawie rezonansu magnetycznego i USG. W ten sposób może precyzyjnie pobrać wycinki, które następnie przekazywane są do analizy histopatologicznej.
Badanie prostaty – rozpocznij diagnostykę przed pojawieniem się objawów
Nie bez powodu zaleca się, aby każdy mężczyzna po 40. roku życia regularnie wykonywał badania prostaty. Nie należy czekać, aż pojawią się nieprzyjemne objawy – mogą one bowiem wskazywać na to, że problemy z gruczołem krokowym są nasilone. Im wcześniej zostanie wykryta choroba – zarówno jeśli chodzi o stany zapalne, jak i przerost gruczołu krokowego czy nowotwór – tym większe są szanse na wyleczenie.
Umów się na wizytę
lek. Mateusz Ostachowski
specjalista urologii
dr n. med. Tomasz Wiatr
specjalista urologii
lek. Anna Czech
specjalista urologii
